شما می توانید با ارسال ایمیل خود ، بصورت رایگان مشترک شده و از بروزسانی مطلع شوید.

ایمیل خود را وارد کنید:

بایگانی برای اردیبهشت, ۱۳۹۳

بستر داستانی در رؤیاهای تواریخ هرودوت

۱ نظر

یزدان صفایی

 

هرودوت مورخی یونانی است که در سال ۴۸۴ ق. م در هالیکارناسوس، شهری با بافت یونانی در غرب آسیای صغیر به دنیا آمد. در میان آثاری که از مورخان کلاسیک باقی مانده، اثر او، «تواریخ» بسیار مهم به شمار می‌آید. او در زمانه‌ای (سدۀ پنجم ق. م) می‌زیست که زادگاهش بخشی از قلمرو امپراطوری هخامنشی به شمار می‌آمد.

تواریخ که به هدف ثبت و ضبط وقایع، کردارهای آدمیان و علت جنگ‌ها نوشته شده، مانند دیگر آثار مورخان یونانی، دارای کلیشه‌ها و سنّت‌های خاصی است که چونان بستر و زمینه‌ای عمل می‌کنند که گزارشِ وقایع در آن قالب ارائه می‌شود. یکی از این کلیشه‌ها در اثر مهم هرودوت که موضوع این گفتار است، مسئلۀ خواب و رؤیا است که در جریان وقایع مطرح می‌شود تا داستانی پرورده و منظّم روایت گردد.
(more…)


نگهبانان ثروت شاهی در دوره هخامنشی

بدون نظر

یزدان صفایی

تمام مشاغل درباری، موقتی بودند به این معنا که تضمین و ثباتی برای دارندۀ آن مقام وجود نداشت؛ اگر عدم صلاحیت فرد، زیر سؤال می‌رفت؛ مقام سلطنتی از او اخذ و به کس دیگری واگذار می‌شد. برخی دیگر جنبۀ تشریفاتی داشته‌اند؛ به این معنا که صاحب آن مقام، الزاماً وظیفه‌ای متناسب با آن را انجام نمی‌داده است.
داریوش پیش از به تخت نشستن، «نیزه‌دار» کمبوجیه بود. دو تن از نزدیکان داریوش یعنی گبریاس و آسپاتینس به عنوان اسلحه‌داران مخصوص او بر آرامگاهش نقش شده‌اند. فرزندِ سرپرست دبیرخانۀ دربار کمبوجیه، ساقی شاه بود. این عناوین، پیش از آنکه مقامی اجرایی باشند، لطفی شاهانه به شمار می‌آمدند تا به صاحبان آن‌ها ارج و منزلت اعطا کند. گزنفون مورخ، بر زین نشاندنِ شاه را برای کسی که اجازۀ آن را داشت، یک امتیاز می‌دانست. تنها کسانی مشمول این القاب می‌شدند که در حلقۀ پیرامون شخص شاه جای داشتند. این حلقه یا دایره خود دارای مراتبی بوده است؛ اعضای قوم-طبقۀ حاکم می‌توانستند وارد حلقه‌های درونی‌تر شوند و در نتیجه به شاه نزدیک‌تر شوند یا آنکه با ارتکاب خطا، از او دور شده و حتی القاب خود را از دست بدهند.
جدای از این القاب و عناوین تشریفاتی، دربار هخامنشی، دارای مقام‌هایی اجرایی نیز بود که کارکرد مشخصی داشته باشند، مهم‌ترین آن‌ها در ادامه معرفی می‌شوند:
(more…)